Recent Experiences

Koninklijke Vlaamse Schouwburg / De Bottelarij

22/05 > 19:00
23.24/05 > 18:30 & 21:30
25/05 > 15:00 & 18:00
English - 60’

Het Canadese gezelschap STO Union nodigt u uit aan tafel, niet om te eten, maar om u mee te nemen op een reis door de 20e eeuw, langs de familiegeschiedenis van vier generaties. Aan het begin van deze eeuw beslist een koppel uit elkaar te gaan – op zoek naar het ultieme geluk. Hun kinderen, kleindochter en achterkleindochter zullen elk op hun manier die zoektocht voortzetten. Recent Experiences brengt een epos over kleine mensen die uit alle macht aan de alledaagse sleur proberen te ontsnappen, op zoek naar geluk en de zin van het leven. Met veel zorg voor de manier van vertellen, kaarten Nadia Ross en Jacob Wren, regisseurs en auteurs, zware thema’s aan met luchtigheid en humor. Het resultaat is een warme voorstelling die het anekdotische overstijgt en uitgroeit tot een unieke theaterervaring.

Tekst & regie: Nadia Ross & Jacob Wren

Performance : Andrew Moodie, Tracy Wright, Andrea Davis, Charles Officer, Ingrid Veninger, Nadia Ross

Decor & toneelbeeld: Paul Mezei

Lichtontwerp: Steve Lucas

Technisch directeur: Beth Brown

Tournee administratie: Menno Plukker

Productie-assistente: Sarah Rogers

STO Union mede-artiest: George Acheson

STO Union raadgever: Gerry Giuliani

Productie: STO Union, Candid Stammer Theatre

Met de steun van: Canada Council for the Arts/Le Conseil des Arts du Canada, Department of Foreign Affairs and International Trade/Ministère des Affaires étrangères et du Commerce International, Ambassade du Canada

Presentatie: KVS/de bottelarij, KunstenFESTIVALdesArts

Back to top

Nadia:

“Toen we aan het werken waren aan Recent Experiences, hadden we het vaak over ‘geluk’ en ‘wonder’. Ik interesseerde mij toen erg voor die krachtige motor die in grote mate onze cultuur voortstuwt; het verlangen om aan narcistische verlangens te voldoen en hoe in dat proces het ‘wonder’ kapot gemaakt wordt. Vandaag ben ik vooral geïnteresseerd in hoe dat verlangen aangekleed wordt tot een deugd. Ik kan het beeld niet uit mijn hoofd zetten van president Bush met een witte cowboyhoed op de laan van het Witte Huis. Omwille van ik weet niet welke reden associeer ik dat beeld altijd met iets wat je me vertelde over je bezoek aan de Twin Towers in New York na de aanslagen. Ik vroeg je hoe het daar was en jij zei dat het vooral de geur was waarvan je onder de indruk was. Ik heb een idee van wat die geur moet zijn geweest: een soort van onvoorstelbaar verval. Wanneer ik deze dagen beelden zie die een soort deugdzaamheid moeten voorstellen, zoals de cowboyhoed (en ik heb er zelf een hele verzameling van om uit te kiezen), dan moet ik almaar denken aan die geur. Het is geen pijnlijke ervaring.... het is fascinerend. Ik ben niet op zoek naar verlossing of zoiets, in een nieuw soort 'avant-garde' of in een nieuwe 'theaterervaring'. De enige deugdzame manier die ik de moeite waard vind is de keuze voor een anonieme wijze van leven. Er zijn. Je bent er gewoon, en dat is prima.”

Jacob:

“Het idee van 'wonder' kwam uit het boek Mr. Wilson's Cabinet of Wonder van Lawrence Weschler en ik had toen het gevoel dat mensen vandaag denken dat ze alles al weten: ze hebben absoluut vertrouwen in de inherente waarheid van alle leerstellingen van de moderne wetenschappelijke zekerheid, en hun geloof kan door niets meer geschokt worden. Ik dacht dat het interessant zou zijn om een gevoel voor het mogelijke te creëren, een scheur in de sluier van zekerheid waardoorheen toevallig een beetje 'wonderlijks' zou kunnen kruipen. Want wat weten we eigenlijk? De menselijke geschiedenis is de geschiedenis van zekerheden die verdwenen om plaats te maken voor nieuwe veronderstellingen die na verloop van tijd zekerheden werden om op hun beurt opnieuw te verdwijnen. Dat is wat we kennis noemen en kennis is in hoofdzaak een kwestie van consensus: iets is voor een tijdje waar, wanneer voldoende mensen ervan overtuigd zijn dat het waar is. Daarom is het interessant om niet met weken of maanden te rekenen maar met eeuwen of millennia. Want als de dingen die we nu voor feiten aannemen, dat binnen honderd jaar niet meer zullen zijn, dan is misschien alles mogelijk. Dan opent zich opnieuw de mogelijkheid van iets wonderlijks.”

Nadia:

“Ik heb altijd van de uitspraak van Susan Sontag gehouden: ‘Wij vertellen onszelf verhalen om te overleven’. Alsof de behoefte om gebeurtenissen in een bepaalde volgorde te zetten cruciaal is voor ons welzijn. Door in het 'kabinet van de wonderen' te kijken raakt onze geest verward en meestal gaat dat gepaard met vrees en schrik. Als de terreur geaccepteerd wordt, dan kan het wonder gebeuren. Dit proces kan zeer subtiel zijn. Het is van belang om een onderscheid te maken tussen de pogingen van onze cultuur om de aangename aspecten van het wonder te imiteren, door onze zintuigen te overvoeren of door ons voortdurend iets 'nieuws' te tonen, en de authentieke ervaring van het wonder die mogelijk wordt door eenvoudig aanwezig te zijn bij wat er is. Bijvoorbeeld naar een menselijk wezen kijken zonder proberen te begrijpen of vast te leggen wat er aan de hand is... Dat is iets wonderlijks en iets beangstigends. Ik denk dat we dat met het stuk van plan zijn, maar het is subtiel. Het verhaal comprimeert honderd jaar in één uur en voor mij drukt tijd een universele emotie uit. Dat maakt mij ontvankelijk om te kijken naar wat er werkelijk is, want het zal er niet lang meer zijn. En jij? Voel jij het wonder?”

Jacob:

“Ik kan niet zeggen dat ik deze dagen veel wonderlijks voel. Ik heb net een artikel gelezen waarin de auteur Jean-Luc Godard als ‘bedroefd en ontroostbaar’ beschrijft. Ik heb altijd veel gehouden van de uitspraak van E.M. Cioran waarin hij zichzelf als een ‘connaisseur van wanhoop’ omschrijft. Dit zijn meestal de posities waarmee ik me verwant voel. Het is moeilijk uit te leggen waar dit gevoel van defaitisme en persoonlijke mislukking vandaan komt. Het is vooral verbonden met de artistieke en sociale beperkingen van het theater, of met de opkomst van het globaal kapitalisme en de retoriek van de publiciteit. Misschien is het een grandioze echo van mijn persoonlijke tekortkomingen: mijn onmogelijkheid om enige controle te krijgen over de basisbeginselen van het dagelijkse leven. Altijd weer voel ik me aangetrokken tot kunstwerken en mensen die dit gevoel van futiliteit hebben, maar om een of andere reden heeft Recent Experiences een hoopvollere en optimistischere toon. Het lijkt alsof we dat met opzet gedaan hebben, dat we genoeg hadden van de wanhoop en de verveling, en op zoek waren naar alternatieven, zoals een terugkeer naar het verhaal. Ik ben heel erg en al lang geïnteresseerd in het idee van tijd en toch voel ik dat ik er nog geen conclusie over heb bereikt. Ik citeer de Amerikaanse visuele kunstenaar Paul Thek: ‘Soms denk ik dat er niets anders dan tijd is, dat wat je ziet en voelt is zoals tijd er op dat ogenblik uitziet.’”

Nadia:

“In het algemeen produceert ieder echt contact met tijd een soort van vage wanhoop, alsof je iets mist in je leven. Dat is natuurlijk en er is een verklaring voor. Tijd lijkt het product te zijn van de perceptie van het levensproces, een progressief insluiten van het onbekende in het bekende, hoewel het geloof de volle omvang van dit insluiten te kunnen kennen een illusie is. Alles wat ik van dit proces kan leren is de betekenis van ‘inclusiviteit’. Voor mij is onze 'terugkeer naar het verhaal' meer een overgave, een HET zich laten ontplooien zoals HET dat wil. Het was geen nederlaag, het was meer een stap terug en een aanvaarding van mijn kleine rol in het schema van de dingen. Als ik dat doe ga ik in tegen een overheersende ideologie in onze cultuur die duidelijk wordt in slogans als ‘never surrender’ of ‘no fear’ of ‘just do it’. Deze ideologie kan repressief en zonder erbarmen zijn. Er is geen zachtheid in. Hoewel we een tekst geschreven hebben, vind ik dat we niet geprobeerd hebben de tekst te controleren door hem in een vorm te duwen die aan de conventies van het verhaal voldoet. We hebben geprobeerd er zacht en teder mee om te gaan. Ik heb het moeilijk gehad om mij aan het verhaal over te geven, omdat ik altijd de opeenvolging van de dingen wil controleren. In de futiliteit van die poging kreeg ik een driftaanval en koos ik chaotische wanhoop als een artistiek alternatief. Toen dat voorbij was zag ik dat er een verhaal was, misschien niet het verhaal dat ik dacht te leven. Een soort waanzin manifesteert zich met het verlies van controle over het verhaal. Maar het is niet ondraaglijk, en ik raak meer geabsorbeerd door tijd hoe meer ik dat verlies aanvaard.”

Jacob:

“Veel van mijn werk is een verdediging van het amorfe. Het motto ‘wanneer we de geschiedenis binnentreden berokkenen we vaak schade, wanneer we een sterke positie innemen is het vaak een manier om het gedrag van anderen te controleren’ en ‘wat als we iets anders zouden proberen?’ Deze vriendelijkheid is niet altijd zo vriendelijk. Er zijn vriendelijke manieren om schade te berokkenen: incompetentie, achterover leunen en niets doen in het aangezicht van wreedheden, niets zeggen wanneer iets gezegd moet worden. Niettemin heb ik in mijn zoektocht naar een ethische manier om in de wereld te zijn, in het algemeen geneigd tot verschillende vormen van passiviteit. De verhalen die zich aanboden werden verteld.”

Nadia:

“Dat is geen gering wapenfeit. Het lijkt misschien zeer subtiel en te eenvoudig om de wereld te veranderen, maar ik heb ontdekt dat wanneer je je lang genoeg zo gedraagt, de verhalen weg vallen en plaats maken voor iets essentiëlers.”

Nadia Ross & Jacob Wren, januari 2002

Back to top