Eifo Efi

Théâtre Les Tanneurs

8, 9, 10, 11/05 – 20:30
50 min

Ze vonden elkaar bij The Forsythe Company. In 2009 waren ze de revelatie van het festival met het wondermooie P.A.D. , in 2010 bevestigden ze hun uitzonderlijk talent met ZERO en in 2014 staat het dansduo Ioannis Mandafounis en Fabrice Mazliah opnieuw samen op het Kunstenfestivaldesarts. Met Eifo Eifi zetten de dansers-choreografen hun onderzoek naar de spanning tussen beeld en perceptie knap voort. In de voorstelling spelen Mandafounis en Mazliah onafhankelijk van elkaar een eigen choreografie en tekst. Soms kruisen de betekenissen en ontstaan er onverwachte verbindingen en ongekende communicatiemogelijkheden met elkaar en met het publiek. In hun vernuftige zoektocht gaan de dansers van eenvoud naar meervoud en weer terug. Ze bespelen de theaterruimte met een buitengewone virtuositeit en speelse medeplichtigheid. Hoewel ze maar met twee op scène staan, vullen de echo’s van hun bewegingen en weerspiegelingen de hele ruimte. De bewegingstaal is rijk maar glashelder. Eifo Eifi is een prikkelende zintuiglijke ervaring, een tour de force .

Concept, choreografie & dans
Ioannis Mandafounis, Fabrice Mazliah

Dramaturgie
Liz Waterhouse, David Kern

Technische leiding
Harry Schulz

Productiemanager
Johanna Milz

Presentatie
Kunstenfestivaldesarts, Théâtre Les Tanneurs

Productie
MAMAZA (Frankfurt)

Coproductie
Kunstenfestivaldesarts, Künstlerhaus Mousonturm (Frankfurt), The Forsythe
Company (Frankfurt), PACT Zollverein (Essen)

Met de financiële steun van
Fonds Doppelpass/German Federal Cultural Foundation

Met dank aan
Dorothee Merg

Met de steun van
Goethe-Institut Brüssel

Back to top

Interview over het maken/worden van Eifo Efi
Door Elizabeth Waterhouse, Ioannis Mandafounis en Fabrice Mazliah
september 2013

MAMAZA Ons vertrekpunt bestond enerzijds uit overwegingen over multipliciteit volgens de filosofie van Bergson en Badiou, en anderzijds uit foto’s en illustraties van massa-activiteiten in de hedendaagse cultuur. De taak die we voor onszelf hadden gesteld was het creëren van een scenische gebeurtenis: een virtuele omgeving bestaande uit meerdere impressies. Onze eerste omschrijving van het werk (geschreven in het najaar van 2012) is nog steeds een nuttige vooruitblik op wat er daadwerkelijk plaatsvindt:

“In Eifo Efi presenteren de performers hun begrip van wat twee personen zijn, namelijk als dat wat meer is dan wat twee mensen kunnen zijn. De performers vullen de performanceruimte met versies of echo’s van zichzelf. Hoewel er slechts twee lichamen verschijnen, versterken reflecterende elementen en afleidende strategieën het visuele om het zintuiglijke te stimuleren, waardoor de ‘louter twee’ andere aanwezigheden kenbaar maken.”

Eifo Efi De performers spelen performers, en de kijkende kijkers spelen het kijken, en samen bewegen samen. Het persoonlijke ontmoet het publieke, het verdwijnt en verschijnt opnieuw; twee die zich bevinden tussen u, wij, hier, daar en nu.

MAMAMultipliciteit

Fabrice Voor ons dossier hebben we vragen opgesteld. Hoe kan iemands individualiteit meervoudig zijn? Hoe worden we een element van iets dat anders is dan ons: ikzelf als een onderdeel van, wij in hen, de performer in het publiek, ik in ons?

Ioannis Is het publiek een eenheid?

Fabrice Is de performer een veelheid? Hoe beïnvloedt het individu de veelheid of reduceert de veelheid het individu?

MAMAZA Hoeveel van ons zijn er?

Liz Zoals met vele filosofische termen is deconstructie misschien wel de slechtste keuze; het gebruik van de term in de algemeen gangbare zin zorgt voor een bestuiving – volgens de scepticus een vervuiling – van zijn betekenis. Veelheid is een van die woorden. Ik zou het dus willen hebben over de bijzondere aanwezigheid van veelheid, of multipliciteit, in jullie werkproces.

Eifo Efi Het multiple is niet automatisch een veelheid. Compositie door toevoeging, gelaagdheid, of eenvoudige juxtapositie zou geen veelheid creëren. Evenmin zou een samenhangend compositorisch geheel voldoende zijn. Dit stuk is een duidelijk alchemie van juxtapositie – een samenstelling van theatrale elementen, meerlagige beweging, en een gesproken taal die ongewoon geschikt of krachtig is om differentiatie te bewerkstelligen.

Alain Badiou Niets bestaat alleen. Wij bestaan altijd binnen een situatie. Wij zijn altijd elementen van iets dat niet herleidbaar is tot onszelf. Geen eenzaamheid. Wij zijn een onderdeel van iets dat zich onderscheidt van ons. De ontologie van veelzijdigheid is meteen ook een ontologie van het verschil. Verschil komt eerst. Het verschil versus de identiteit. Bestaan is het ontwikkelen van de ervaring van een andere identiteit in de ervaring van de andere.

MAMAZA Eifo Efi troebleert en onderzoekt de synthese van eenheid en veelheid. Idealiter ontstaat er een vermenging tussen de performers, de ruimte en het publiek.

Liz Ik vraag me nog steeds af wat je bedoelt. Ik kan dit als science-fiction begrijpen. Maar ik kan dit ook begrijpen als een eerlijke beschrijving van in het theater zijn, en van het feit dat artistiek werk perceptuele omstandigheden laat ontstaan en onze grenzen problematiseert.

MAMAZA Er is een overvloed aan signalen en audio/visuele stimuli die voortdurend voorbijstromen, die het geheugen uitdagen en de gangbare waarnemings- of zingevingsmodi ontwrichten.

Liz Vindingrijkheid die overvloed produceert. Vermoedelijk doet vindingrijkheid dat altijd, maar in Eifo Efi is de juxtapositie meer dan de som der delen.

Liz Het is niet alleen zo dat je bij het kijken, dingen ‘mist’ en de hiaten ‘invult’. Uiteraard is complexiteit een factor die de schaal laat kantelen naar interessante beïnvloedingen. En het toeval ook.

Liz Ik denk dat het echte potentieel van deze compositie ligt in haar ijle levendigheid; er wordt potentieel gecreëerd in de feedback-loop die loopt tussen het publiek en de manier waarop de toeschouwers hun ervaring van de performance begrijpen, en jullie (de performers) interactie met hen.

MAMAZA Vermoedelijk ondergaat of neemt iedereen deel in het werk op zijn of haar eigen manier. Het is ook niet belangrijk dat de compositievormen voor jou transparant zijn.

Eifo Efi Gelaagdheid maakt oneindige lezingen mogelijk. We hopen dat het aanbrengen van gelaagdheid geen verkwisting of dwang is. Integendeel, compositorische overvloed maakt de beschouwing van de verstrengeling van het bewuste en het onbewuste mogelijk – de interactie van de gedachte, de waarneming, het gevoel, en het virtuele.

Een andere voorstelling over het zien

William Blake Als de deuren van de waarneming gereinigd zouden worden zou alles aan de mens verschijnen zoals het is, oneindig.

Ioannis Laten we het hebben over de vloer.

Fabrice We wisten al vroeg dat we een nieuwe en andere omgeving voor Eifo Efi wilden creëren, een die op onze ervaringen met P.A.D. (2007), Z.E.R.O. (2009), en Cover Up (2011) zou voortbouwen, waarbij materialen en lichtgebruikt worden om af te leiden of te belemmeren. Het was de bedoeling omhet zintuiglijke te stimuleren – om normale manieren van kijken te versterkenof te veranderen. We kozen voor een spiegelachtige vloerbedekkingdie het visuele beeld van onze lichamen versnippert en weerspiegelt.

Liz Veel kan in deze keuze worden gelezen, gaande van Deleuziaanse verwijzingen tot het Lacaniaanse spiegelpodium.

MAMAZA Interpreteer het zoals je wil. Wij hadden een meer formele interesse: de pure intensifiëring van de visuele ervaring. Het is een effect dat zowel echt als voort-durend is doorheen het hele stuk. Het ondersteunt (hopelijk) speelse fantasie en een gevoel van oneindige diepte.

Eifo Efi Een technologie om je ervaren te ervaren.

Een voorstelling over het zien

Liz Het verbaast me dat je zo de nadruk legt op het zien. Voor mij was ditstuk vooral een auditieve compositie.

MAMAZA Het was onze initiële bedoeling om een manier van kijken te cultiveren. We creëerden scenische constructies die bewegingen verdoezelen en verbergen binnen een stroom van gelijkenis, wel wetende dat we onze actie ook binnen een gebied van gesproken taal plaatsten/ontwikkelden.

Eifo Efi Waar gaat de aandacht van de kijker naartoe, wanneer zijn of haar ogen in de ruimte dwalen bij het kijken naar de performance?

MAMAZA Wat is de oorsprong van de actie waar we getuige van zijn? Waar komt ze uit voort en wanneer begint ze te ontstaan? Wanneer zien we ze? Wie veroorzaakt wat? Wat is de oorzaak van wie?

Wikipedia Omdat de ruimte een homogene, kwantitatieve veelheid is, wordt de duur opgebroken en omgezet in een opeenvolging van afzonderlijke delen, de ene na de andere en daarom door elkaar ‘veroorzaakt’. Binnen een bepaalde duur kan niets de oorzaak zijn van iets anders dat er deel van uitmaakt.

MAMAZA Kijken of ervaren wordt een zoektocht of een streven naar differentiatie. Terwijl ieder moment anders is, vormt na verloop van tijd de ervaring van de constante verwezenlijking een ingewikkelde assemblage, een cyclus van scenische momenten. De enorme veelheid van elementen die op elkaar lijken wordt uiteindelijk verenigd, en brengt de ruimte op een complexe manier samen.

Spreken

Liz Ik wil iedereen duidelijk maken dat dit een dansstuk is, ook al wordt er veel gepraat. Hoewel gesproken tekst al opduikt als een aspect van jullie werk sinds jullie eerste samenwerking voor het duet P.A.D. in 2007, is bij Eifo Efi ‘het praten’ een fundamenteel element – een stroom van bewustzijn, een stroom van commentaar, associatief, dialogisch, paradoxaal, en fantastisch. Blijkbaar doet het geen afbreuk aan de beweging op zich, maar is het fundamenteel in de productie en compositie van diezelfde beweging.

Eifo Efi Misschien geven we de voorkeur aan het woord ‘praten’ omdat het minder gelinkt lijkt met een ‘over’ of een gesproken object en meer open staat voor vormen van luisteren. We beschouwen dit stuk als een dansstuk. Dans als (onder meer) de niet-scheiding tussen de omgeving, de performers, en de verbeelding, en de beweging die plaatsvindt tussen deze aspecten. Of, met de woorden van onze collega David Kern: “beweging als spreken en spreken als beweging.”

Liz Kunnen jullie mij in eenvoudige termen vertellen wat jullie doen of waarover jullie praten tijdens de performance?

MAMAZA Het merendeel van de tijd beschrijven we duidelijke situaties. Op sommige momenten praten we met elkaar of spreken we elkaar aan, maar we spreken vooral gelijktijdig, zonder pauze, en beschrijven complexe constructies van ruimtes en de mensen erin. Er zijn thema’s, maar daar praten we liever hier niet over, we kunnen enkel stellen dat de situaties specifiek zijn, maar toch abstract en dubbelzinnig. Binnen dit alles gaan we onderscheiden, vergelijken, verbeelden, bedenken en vinden.

Eifo Efi Onze dualiteit als co-sprekende co-uitvinders strekt zich uit naar het publiek, dat wordt uitgenodigd om mee zin te geven of te fantaseren.

Liz Het sociale aspect van het duet is een onontkoombare kracht in dit werk, het staat voor verbindingen die machtsstructuren die een eenduidige visie zouden kunnen produceren verstrikken. Bovendien lijkt het zo dat het erkennen van co-auteurschap met medewerkers uit het verleden en in de toekomst zich uitstrekt naar het moment waarop we samen zijn met het publiek. Socialiteit wordt geabstraheerd, divisies en machtsstructuren worden beschouwd en doorvoeld.

Post-Conceptueel?

MAMAZA Een ‘post-conceptuele’ benadering suggereert de integratie van instrumenten die tot een proces van heruitvinden van methoden leiden, in plaats van de uitsluiting en ontkenning van benaderingen. Twee principes zijn hier werkzaam, ten eerste, het onderzoeken van het werk vanuit het perspectief van de ervaring, of het ervaren, van de leden van het publiek en de performers, en ten tweede, het valoriseren van de theatrale ruimte en haar context door het voortdurend ter discussie stellen van wat de kern van collaboratief werk uitmaakt.

Liz Het doel lijkt dan eerder niet het temmen of verzelfstandigen van de theatrale voorstelling, maar het problematiseren van de wijzen waarop ze wordt gecreëerd en begrepen. Er is de alchemie van hoe compositorische keuzes reële mogelijkheden genereren, en de aanvaarding van hoe het stuk mede wordt gevormd door de verschillende vormen van aandacht en persoonlijke vormen van esthetische ervaring, zowel die van jullie als die van het publiek. In plaats van de representatie te ontkennen, te fragmenteren, of leeg te maken, is Eifo Efi voor mij een alternatieve overvloed die het verwarrende, het vervormde en het paradoxale omarmt.

Eifo Efi Het is ook een vraag over waar wij – zowel jullie als wij – ons in die mix bevinden en de hoop daarover te kunnen praten tijdens en na de voorstelling.

Rizoom

Liz Het lijkt nu noodzakelijk om de dramaturgische plicht te vervullen en te eindigen met de paragraaf die men aan het begin verwacht te lezen. Eén wordt twee:

Vanuit een oeuvre van choreografisch werk dat (onder meer) de perceptie van de verschijning en de productie van de visuele paradox onderzoekt, spreekt Eifo Efi over de drang om specifiek vanuit de theatrale constructie zelf te spreken en nieuwe vormen van verwevenheid tussen de ervaring van het publiek en die van de performers te vinden. Terugkerend naar het formaat van het duet, gebruiken Ioannis Mandafounis en Fabrice Mazliah hun innige samenwerkingsrelatie om een performatieve wereld van verdubbelde verdubbelingen te produceren: de vermenigvuldiging van de perceptie van twee lichamen via dimensies van verbeelde werkelijkheid en reflecties in het eigenlijke materiaal van de set. Het stuk, zowel als geheel als als meervoudige gelaagdheid, nodigt uit tot het ontwarren van het wie en het waar van het spektakel. De Deleuziaanse denkbeweging, als veelheid, wordt pretentieloos, vlezig, en (slik) zelfs vermakelijk gemaakt!

In dit gesproken-gedanste stuk, zetten performers Ioannis Mandafounis en Fabrice Mazliah hun onderzoek naar de samen-gevormde waarneming verder binnen een affectieve ruimte die ze vullen met gesproken taal. Het spreken op zich omhult de beweging; zonder oorzaak noch gevolg, zonder specifiek denkbeeldig of echt te zijn, assembleren ze situaties die echte lichaamsloosheid veruitwendigen. Sprekend doorheen een complexe architectuur co-componeren de performers een reeks figuren, waarbij het publiek wordt gevraagd zich bewust te worden van, en inhoud te geven aan, hun eigen stroom van bewustzijn.

Teksten waarnaar wordt verwezen
Alain Badiou Being And Event, 2005
Henri Bergson op Wikipedia http://en.wikipedia.org/wiki/Duration_(philosophy)
William Blake The Marriage of Heaven and Hell, 1790

Back to top

De in 1981 in Athene geboren Ioannis Mandafounis studeerde dans aan de Nationale Dansschool van Athene en aan het Conservatorium van Parijs. Voor hij freelance-choreograaf werd maakte hij deel uit van het Gothenburg Opera Ballet, het Nederlands Dans Theater II en vanaf 2005 van The Forsythe Company waar hij nog regelmatig gastopdrachten vervult. In 2004 richt hij in Athene de Lemurium Company op waarmee hij verscheidene werken creëert en voorstelt op festivals als het Kalamata International Festival of het Festival van Athene. De afgelopen jaren creëerde hij met MAMAZA de werken: P.A.D., HUE, Z.E.R.O., Cover Up, Pausing, The Nikel Project, Asingeline, Eifo Efi en Garden State, die getoond werden op talrijke festivals in Europa en Azië. Daarnaast doceert Ioannis improvisatie op basis van de oude krijgskunst Budo en maakt hij choreografische werken voor andere gezelschappen en scholen zoals Ballet Junior Genève, Paulucca Schule Dresden en Hochschule Frankfurt.

Fabrice Mazliah studeerde dans in zijn geboortestad Genève bij Beatriz Consuelo en Alicia de La Fuente, aan de Nationale Dansschool van Athene en in de Ecole-Atelier Rudra-Béjart in Lausanne. Hij maakte deel uit van de Harris Mandafounis Company en het Nederlands Dans Theater alvorens toe te treden tot het Ballet Frankfurt. Momenteel maakt hij deel uit van The Forsythe Company. Fabrice Mazliah heeft tegelijk verscheidene eigen werken geproduceerd, ook in samenwerking met andere kunstenaars, stukken als Du dire au faire (2002, Manège d'Onex, Genève) en HOME (2004, Forum Meyrin, Genève) of REMOTE VERSIONS (2003) en DOUBLE B(L)IND (2004) met het collectief Chekroun/Mazliah/San Martin voor het Bockenheimer Depot Frankfurt. Met MAMAZA creëerde hij P.A.D., Z.E.R.O., Cover Up, The Nikel Project and Eifo Efi, Asingeline en Garden State, stukken die werden gecoproduceerd en voorgesteld door onder andere The Forsythe Company, deSingel, PACT Zollverein (Essen), Onassis Cultural Center (Athene), Théâtre de l’Usine (Genève), Künstlerhaus Mousonturm (Frankfurt), Les Rencontres Choréographiques Internationales de Seine-Saint-Denis, Centre national de la danse (Parijs) en Kampnagel (Hamburg). Deze stukken werden getoond in talrijke theaters en festivals in Europa en daarbuiten. Fabrice geeft eveneens seminaries gebaseerd op research en improvisatie voor amateurs en professionals zoals masterstudenten van CUP Giessen en P.A.R.T.S.

Ioannis Mandafounis, Fabrice Mazliah, May Zarhy – MAMAZA – ontwikkelen met hun werk een choreografische ruimte waarin de spanning wordt onderzocht tussen het visuele beeld en het fysieke gevoel dat het teweegbrengt bij de kijker, of veeleer tussen het fysieke beeld en het visuele gevoel. Ze werken nauw samen, vanuit het gevoel dat het delen van een visie cruciaal is voor elke vorm van creatie. Hun werk komt voort uit een versmelting van de danser en de choreograaf, waarbij een bewust performer verantwoordelijk wordt voor zijn/haar performance. Deze choreografische werken stellen een live-uitwisseling met het publiek voor, die de toeschouwer aanmoedigt een actieve verantwoordelijke kijker te worden, één die tegelijk observeert en bevraagt. Als collectief was MAMAZA artiste associé in deSingel. Momenteel is het verbonden aan het Künstlerhaus Mousonturm in het kader van het Doppelpass-project van de Bundeskulturstiftung en is het regelmatig op tournee met verscheidene werken.

Back to top