I...Cognitive Maps – Chapter 1

€ 16 / € 13
1h
Arabic/FR or Arabic/EN

Wat herinner je je van een kamer? Of van een appartement waarin je woonde, maar dat niet meer bestaat, of waarnaar je nooit meer terug bent gegaan. In I...Cognitive Maps –  Chapter 1 reist kunstenaar Ely Daou, geboren in Beiroet in 1986, door zijn geheugen – en door de geschiedenis – via een poging om zijn diverse appartementen en leefsituaties te schetsen die elkaar noodgedwongen opvolgden tijdens de Libanese Burgeroorlog en de daaropvolgende jaren. De architectonische details – zoals ze worden herinnerd of misschien vertekend door het geheugen van de kunstenaar – worden het startpunt om zowel de ruimten als het verleden opnieuw te betreden. I...Cognitive Maps – Chapter 1 is een vertelling die verkent hoe te weten waar we zijn, en wie we zijn, twee fundamentele aspecten zijn van onze fysieke en mentale ervaringen.

29/05 — CIVA/Kanal – Centre Pompidou
15:00, FR
18:00, EN

30/05 — CIVA/Kanal – Centre Pompidou
19:00, EN
21:00, FR

31/05 — La Raffinerie
19:00, EN
21:00, FR

01/06 — La Raffinerie
17:00, FR
19:00, EN

Door: Ely Daou
Dank aan: Joseph Daou
Boventitelen: Marie Trincaretto

Presentatie: Kunstenfestivaldesarts, Kanal – Centre Pompidou, CIVA, Charleroi danse
Residenties en steun: Centrale Fies, Live works (Dro, Italië), Baden-Württemberg (Catalunya Grant), Goethe-Institut Barcelona, Hangar, Württembergischer Kunstverein Stuttgart and Kunststiftung Stuttgart

Back to top

Ely Daou, I...Cognitive Maps-Chapter 1

Ik ontmoette Ely Daou een paar jaar geleden in Barcelona in de kunstacademie waar ik lesgaf. Ik herinner me onze lange gesprekken, toen we in de kleine binnenplaats zaten en sigaretten rolden en slechte koffie dronken. Terwijl studenten voorbijkwamen, op weg van de ene les naar de andere, genoten we van de winterzon en spraken, gezeten op oncomfortabele houten stoelen, over kunst en over het leven. Later zetten we die gesprekken voort op andere plaatsen en op andere momenten, en ze groeiden uit tot een duurzame, soms zelfs vriendschappelijke relatie tussen kunstenaars en curators.

Ik herinner me dat één gevoel overheerste toen we voor het eerst over zijn praktijk spraken: hij had het over het leven. Met Ely verdwijnen alle retoriek en overbodige wervende praatjes die soms rond kunstpraktijken hangen, en je gaat een eerlijke conversatie aan over iets dat inherent is aan het mens-zijn. En zijn bijzondere eigen levenservaring is het materiaal dat hij gebruikt om zijn projecten te ontwikkelen: hij schreef duizenden herhalingen van zijn handtekening of zijn NIE-nummer op grote papieren; hij documenteerde de ruimten waarin hij is geweest, van het ‘s ochtends wakker worden tot het slapengaan ‘s avonds, en noteerde telkens het precieze tijdstip, tijdens 30 opeenvolgende dagen; hij noteerde de naam van 1172 mensen die hij kent of gekend heeft, van de periode vlak na de Infantiele Amnesie tot april 2018, en beschreef zijn persoonlijke herinnering aan elk individu; of hij vertaalde zijn gedachten, gevoelens en herinneringen op een specifiek moment en in een specifieke plaats in woorden op kleine witte papieren, waarbij hij 6 uur aan een stuk woord na woord schreef; of hij telde de mensen die hij op sommige gewone dagen kruist, waarbij hij een tikje gaf op een microfoon voor elke persoon die hij kruiste.

Het geheugen, tijd en ruimte zijn elementaire aspecten van Ely’s werk. Begrijpen dat wat we ons herinneren verbonden is met wie we zijn en waar we zijn, wordt een deel van onze mentale procedés gebaseerd op actie en perceptie. I…Cognitive Maps-Chapter 1 is een verhalende performance die de relatie tussen ruimte en identiteit verkent via het geheugen. Het cognitieve in kaart brengen is een mentale voorstelling van de ruimtelijke informatie. Het bestaat uit de verwerving, het memoriseren en het terugvinden en de ontcijfering van omgevings-informatie. Ely, die in 1986 werd geboren in Oost-Beiroet tijdens de burgeroorlog in een weinig bemiddeld middenklassengezin dat moest worstelen om overeind te blijven, vertelt ons over zijn kindertijd en adolescentie. Terwijl hij zich de plannen tracht te herinneren van de verscheidene huizen waarin hij gewoond heeft, schetst hij ze op een overheadprojector zodat we ze op een muur geprojecteerd kunnen zien. De architectonische details – zoals ze worden herinnerd of misschien getransformeerd door het geheugen – worden het startpunt van waaruit de ruimten van de kamers en het verleden weer worden betreden. Via zijn eerlijke woorden besef je hoe de notie van thuis altijd vaag bleef en moeilijk te definiëren of te bereiken, vanwege politieke, sociale, economische en gezondheidsomstandigheden. Ely zit daar gewoon, tekent en vertelt ons zijn leven, terwijl zich een verhaal ontrolt rond enkele van zijn persoonlijke herinneringen en hun link naar de ruimten waarin ze geworteld zijn. Met zijn woorden laat hij ons ook een glimp opvangen van de cultuur en de tradities waarin hij opgroeide, en de worsteling om er zich in het heden mee te identificeren. Zo toont hij de evolutie van zijn persoonlijkheid en eigen wezen. Een kunstpraktijk die appartementen creëert die gegrondvest zijn op overtuigingen en het geheugen.

Ruimte-Identiteit komt voort uit overtuigingen, betekenissen, emoties, ideeën en attitudes die zijn toegewezen aan een plaats. De huizen waarin we opgroeien, de vloeren waarop we spelen, de bedden waarin we slapen, de stoelen waarop we zitten, de tafels waaraan we eten, of de ramen waardoor we kijken zijn volledig verbonden met de socio-politieke context van ons land en de bijzonderheden van onze familie. Maar herinneren we ons die plaatsen? Zijn die beelden in ons hoofd echt? Welke gebeurtenissen bewaren we in ons geheugen, welke vergeten we, welke zijn verzonnen?

De verschillen tussen de mentale voorstelling en de fysieke eigenschappen van een locatie kunnen duidelijk maken wat mensen belangrijk vinden. Familieleden bevestigen soms herinneringen aan bepaalde situaties, terwijl andere geen concreet bewijs hebben, waardoor de verhalen een dimensie krijgen waarin realiteit en fictie kunnen samensmelten. In dit geval wordt de tijdslijn van de cognitieve plattegronden ondersteund door de stem van Ely’s vader, afkomstig van via Skype opgenomen gesprekken, waardoor het chronologische tijdskader van de verhalen en de overgangen op een bepaalde manier worden gestuurd. De herinneringen uit de kindertijd worden tegenover die van de volwassenheid geplaatst. Zo ontstaat een specifieke vertelling waarin we, ondanks de specificiteit en de moeilijkheden van het opgroeien in een complexe ruimtelijk-temporele oorlogscontext, allemaal de verschillende aspecten kunnen herkennen van het leven van een kind en een tiener: broers die spelen en vechten, de relaties met andere familieleden en vrienden, de feestjes en het plezier, de angsten en onzekerheden, de eerste sigaret en de eerste ervaringen met seks. Misschien gaat het allemaal over zijn. Over de dingen die we gemeen hebben, los van onze verschillen. Over de kleine gevoelens en affecties die we allemaal delen voorbij de grenzen. Ja. Uiteindelijk draait het, bij Ely, altijd om het leven.

Juan Canella

Back to top

Ely Daou is geboren in Beiroet, Libanon, in 1986. In 2010 voltooide hij zijn Master in Architectuur aan het Instituut voor Schone Kunsten in Libanon. Sinds 2012 is hij gevestigd tussen Barcelona en Berlijn. Zijn oeuvre stelt de menselijke conflicten en de menselijke natuur in de wereld in vraag en tracht er zich ook tegen te verzetten. Als interdisciplinair kunstenaar plaatst Daou zijn lichaam en geest in een bijzondere situatie waarin de toeschouwer kan meekijken en nadenken, of hij plaatst de toeschouwer in een fysieke omgeving waarin deze kan dwalen, rondkijken en zich dingen kan afvragen. Tijd, herhaling en getallen zijn belangrijke motieven en vormen vaak een middel om zijn praktijk te begrijpen, te verkennen en te observeren. Langdurige processen en documentaire-invloeden zijn sterk aanwezig. Zijn werk is niet declaratief, goed noch fout. Daarentegen verkiest Daou om een vrije ruimte te scheppen voor overweging en provocatie.

Back to top